بررسی آثار تغییرات اقلیمی برعملکرد، سود ناخالص و الگوی کشت شهرستان گرگان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 اقتصاد کشاورزی،مدیریت کشاورزی،علوم کشاورزی و منابع طبیعی،گرگان،ایران

2 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

3 اقتصاد کشاورزی/دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

10.22034/iaes.2019.111696.1712

چکیده

بخش کشاورزی وابستگی شدیدی به پارامترهای اقلیمی دما و بارش دارد بنابراین با شدت و سرعت بیشتری نسبت به تغییرپذیرهای اقلیمی واکنش نشان می­دهد. با این وجود مدیریت و بهینه­سازی الگوی کشت سازگار با اقلیم منطقه، می­تواند اثر گذاری های سوء تغییر اقلیم بر رشد و عملکرد محصولات کشاورزی را کاهش دهد. در این پژوهش، اثر گذاری های تغییر اقلیم بر عملکرد، سود ناخالص و الگوی کشت شهرستان گرگان بررسی شد. بدین منظور در آغاز با استفاده از ﺗﺤﻠﯿﻞﻫﺎی رﮔﺮﺳﯿﻮﻧﯽ اﺛﺮ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎی اقلیمی دﻣﺎ و ﺑﺎرش ﺑﺮ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﺤﺼﻮﻻت منتخب در دوره 1367-1396 بررسی شد. آنگاه با استفاده از مدل گردش عمومیHadGEM2تغییرپذیرهای اقلیم شهرستان گرگان برای دوره­های آینده نزدیک (­­2021-2040)، آینده میانی (2051-2070) و آینده دور (2081-2100) پیش­بینی شد. در پایان با به کارگیری رهیافت برنامه­ریزی ریاضی مثبت الگوی کشت منطقه شبیه­سازی و اثر گذاری های تغییر اقلیم بر الگوی کشت در دوره­های یاد شده بررسی شد. نتایج نشان دادند که پارامترهای اقلیمی دما و بارش تاثیر معنی­داری بر عملکرد محصولات منتخب دارد و همچنین با اعمال پیش­بینی تغییرپذیری های اقلیم در مدل الگوی کشت، سیب­زمینی آبی با 0.27 و­ 71.7درصد افزایش، به ترتیب بیشترین افزایش در عملکرد و سطح زیر کشت را دارد. بیشترین کاهش در عملکرد با 0.17 درصد کاهش مربوط به برنج دانه بلند مرغوب و بیشترین کاهش در سطح زیر کشت با 89.1 درصد کاهش مربوط به محصول جو آبی می­شود. همچنین سود ناخالص کشاورزان در هر سه دوره آینده نزدیک، آینده میانی و آینده دور افزایش پیدا می­کند. در پایان می­توان با در نظر گرفتن اثر گذاری های تغییر اقلیم و بهبود بهره­وری محصولات کشاورزی از اثر گذاری های سوء این پدیده کاست.

کلیدواژه‌ها


Ashraf, B., Mousavi Baygi, M., Kamali, G.A. & Davari, K. (2011) Prediction of Seasonal Variations of Climatological Parameters over Next 20 Years by Using Statistical Downscaling Method of HADCM3 Data: The Case of the Khorasan Razavi Province, Water and Soil. 4: 945-975.

Bakhshai, Sh., Ghaffari, G. & Khodamorad Pour, M. (2017) Assessment of Climate Change Using Dynamical Downscaling of GCM in Gheshlagh Dam Basin During the Coming Decades, Natural Environmental Hazards. 13:15-30. (In Farsi).

Collins, W.J., Bellouin, N., Doutriaux-Boucher, M., Gedney, N., Halloran, P., Hinton. & T., Woodward, S. (2011) Development and evaluation of an Earth-System model-HadGEM2. Geoscientific Model Development, 4(4): 1051-1075.

Connor, J., Kirby, M., Schwabe, K., Liukasiewics, A. & Kaczan, D. (2008) Impacts of Reduced Water Availability on Lower Murray Irrigation, Australia, Socio-Economics and the Environment in Discussion, CSIRO working paper series ISSN: 1834-5638.

Farmanbar, Z., Delavar, M. & Imani Amirabadi, S. (2018) The Effects of Climate Change on Water Resources and Agricultural Systems in the Context of Regional Risk Assessment (Case Study: Lake Zarebar Basin), Iran-Water Resources Research, 13(4): 75-88. (In Farsi).

Food and Agriculture Organization (FAO). (2013) <www.fao.org>.

Ghorbani, Kh. & Soltani, A. (2014) The effect of climate change on soybean yield in Gorgan. J. Plant Prod. Res. 21(2): 67-85. (In Farsi).

Huong, N., Bo, Y. & Fahad, SH. (2018) Economic impact of climate change on agriculture using Ricardian approach: A case of northwest Vietnam. Journal of the Saudi Society of Agricultural Sciences, Retrieve from www.sciencedirect.com on May. 24, 9:30 pm: 9 pages.

Intergovernmental panel of climate change (IPCC). (2007). Climate change- Synthesis report. Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. Rome.

Intergovernmental panel of climate change (IPCC). (2011) <www.climate-change.com>.

Kouchaki, A. (2015) Adaptation Approaches & Reduce the Dangers of Climate Change in Agriculture. Oral Collections Delivered at the Workshop on Climate Change and Low Carbon Technologies. (In Farsi).

Koudahe, K., Koffi, D., Kayode, JA., Awokola, SO. & Adebola, AA. (2018) Impact of Climate Variability on Crop Yields in Southern Togo. Environment Pollution and Climate Change. 2(1): 1-9. 

Mahalati, M., Kouchaki, A., Kamali, GH. & Marashi, H. (2006) Investigating the effects of climate change on Iran's agricultural climate indexes. Journal of Food Science and Technology. 2(7): 71-82. (In Farsi).

Mahmoodi, A. & Parhizkari, A. (2016) Economic Analysis of the Climate Change Impacts on Products Yield, Cropping Pattern and Farmer's Gross Margin (Case Study: Qazvin Plain). Growth and Development of Rural & Agricultural Economics. 1(2): 25-40. (In Farsi).

Moradi, R., Kouchaki, A. and Nasiri, M. (2013) The effect of climate change on corn production and assessment of planting change as an adaptation strategy in Mashhad weather conditions. Journal of Agricultural Knowledge and Sustainable Production. 23: 111-130. (In Farsi).

Morid, S. and Abdolmanafi, N. (2013) Investigating of the latest climate change situation in the Middle East region (with emphasis on Iran). Islamic Parliament Research Center of the Islamic Republic of IRAN. (In Farsi).

Mozaffari, M.M., Parhizkari, A., Khodadadi, M.H. and Parhizkari, R. (2015)Economic Analysis of the Effects of Climate Change Induced by Greenhouse Gas Emissions on Agricultural Productions and Available Water Resources (Case Study: Down Lands of the Taleghan Dam). Agricultural Economics and Development, 1:68-85. (In Farsi).

Noferesti, M. (1999) The Root and Coexistence in Econometrics, Resa Publication, First Edition, Tehran. (In Farsi).

Parhizkari, A. (2017) Evaluate the Effects of Climate Change Impertinence on Agricultural Production and Farmer's Income Situation in Down Lands of Taleghan Dam. Agricultural Economics Research, 4: 125-152. (In Farsi).

Salinger, M. J., Stiger, C. J. and Dasc, H. P. (2000) Agro meteorological adaption strategies to increasing climate variability and climate change. Agricultural and Forest Meteorology. 103: 167-184.

Schönhart, M., Schauppenlehner, T., Kuttner, M., Kirchner, M., Schmid, E. (­2016) Climate change impacts on farm production, landscape appearance, and the environment: Policy scenario results from an integrated field-farm-landscape model in Austria, Agricultural Systems, 145: 39–50.

Semenov, M.A. and Barrow, A. (2002) LARS-WG: A Stochastic Weather Generator for Use in Climate Impact Studies. User`s manual, Version3.0.

Soleymani Nejad, S. (2017) The effects of climate change on crop pattern in Khorasan Razavi province (Case Study: Mashhad plain). Thesis of the Masters Agricultural Economics. Faculty of Agriculture, Ferdowsi University of Mashhad. (In Farsi).

Soltani, SH. & Mousavi, H. (2015) Evaluation of potential impacts of climate change on yield and value added of agricultural sector in Hamedan-Bahar plain. Agricultural Economics. 9(1): 95-115. (In Farsi).

Taghadosian, H. and Minapour, S. (2003) Climate change and what we need to know. Environmental Protection Research Center of the EPA, Office of the National Weather Plan, TEHRAN. (In Farsi).

Third National Climate Change Report. Office of the National Climate Change Project (2011) <www.climate-change.ir>.