تأثیر مصرف برنج ارگانیک بر مطلوبیت خانوارها در شیراز: گرایش به پرداخت مازاد

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز

2 اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

3 استادیار اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی داراب، دانشگاه شیراز

10.22034/iaes.2019.116237.1735

چکیده

بهبود رفاه یا مطلوبیت افراد در نتیجه دستیابی به وضعیت بهتر ازجمله کاهش قیمت یا مصرف محصولات سلامت‌محور معادل میزان گرایش به پرداخت آنان است. به منظور بررسی تأثیر تغییر مصرف برنج از معمولی به ارگانیک روی مطلوبیت خانوارهای شیرازی، گرایش به پرداخت مازاد آنان برای چنین تغییری با استفاده از داده‌های ارزشگذاری مشروط با پرسش انتها باز و کاربرد روش دو مرحله‌ای هکمن برآورد شد. داده‌های مورد نیاز در خرداد ماه 1397 با تکمیل پرسشنامه به صورت تصادفی از 600 پاسخگو به دست آمد. تحلیل داده‌ها نشان داد که حدود 3/89 درصد از افراد حاضر به پرداخت مبلغ اضافه برای برنج ارگانیک نسبت به معمولی هستند. بنابر نتایج مدل پروبیت احتمال خرید برنج ارگانیک توسط زنان از مردان بیشتر است و همچنین با کاهش بعد خانوار احتمال انتخاب برنج ارگانیک توسط خانوارها افزایش می‌یابد. اما برآورد مرحله دوم مدل هکمن نشان داد که این متغیرها بر میزان گرایش به پرداخت مازاد تأثیر معنی‌داری ندارند. تأثیر سطح تحصیلات بر انتخاب و گرایش به پرداخت اضافه برای برنج ارگانیک مثبت و معنی‌دار برآورد شد، به طوری که احتمال انتخاب برنج ارگانیک توسط سرپرستان خانوار با مدرک دانشگاهی به میزان 61% بیشتر از خانوارهای بدون تحصیلات دانشگاهی است. همچنین میزان گرایش به پرداخت مازاد افراد با مدرک دانشگاهی نسبت به دیگران حدود 39 درصد بیشتر برآورد شد. تأثیر درآمد خانوار بر انتخاب و گرایش به پرداخت اضافه مصرف‌کنندگان برای برنج ارگانیک مثبت و معنی‌دار برآورد شد. احتمال انتخاب برنج ارگانیک توسط خانوارهای پردرآمد نسبت به کم درآمد حدود 73% و گرایش به پرداخت اضافه آنان نیز معادل 32% بیشتر است. بنابر یافته‌های این بررسی بازار مصرف بالقوه‌ای برای برنج ارگانیک در شهر شیراز وجود دارد و برنج‌کاران استان می‌توانند از برتری‌های آن استفاده و به کشت برنج ارگانیک مبادرت ورزند.

کلیدواژه‌ها


Adarsha, L. K., Kumar, M. M., and Samuelnavaraj, D. J. (2018). Consumers’ willingness to pay for organic fruits and vegetables and its market potential in Bengaluru District, Karnataka. Indian Journal of Economics and Development, 14(2), 369-373.

Banterle, A., and Cavaliere, A. (2014). Is there a relationship between product attributes, nutrition labels and excess weight? Evidence from an Italian region. Food Policy, 49(2): 241-249.

Banterle, A., Cereda, E., and Fritz, M. (2013). Labelling and sustainability in food supply networks: A comparison between the German and Italian markets. British Food Journal, 115(5), 769-783.

Barimnejad, V., and Hooshmandan, A. (2013). Determining Consumers’ Willingness to Pay in Purchasing Safe Vegetables in Tehran. Journal of Agricultural Economics Research, 5(2), 131-150. (In Farsi)

Boccaletti, S., and Nardella, M. (2000). Consumer willingness to pay for pesticide-free fresh fruit and vegetables in Italy. The International Food and Agribusiness Management Review, 3(3): 297-310.

Cameron, A. C. and Trivedi, P. K. (2005) Microeconometrics: methods and applications. 1th Edition, Cambridge University Press, New York.

Chrysochou, P. (2010). Food health branding: The role of marketing mix elements and public discourse in conveying a healthy brand image. Journal of Marketing Communications, 16(1):69-85.

Cochran, W. G. (2007). Sampling techniques. John Wiley & Sons.

Costanigro, M., D. T. McFadden, S. Kroll, and Nurse, G. (2011). An in-store valuation of local and organic apples: The role of social desirability. Agribusiness, 27(4): 465-477.

Courtemanche, C., Heutel, G., and McAlvanah, P. (2015). Impatience, incentives and obesity. The Economic Journal, 125(582): 1-31.

Cowan, C. P., and Cowan, P. A. (2000). When partners become parents: The big life change for couples. Lawrence Erlbaum Associates Publishers.

Dettmann, R. L. and Dimitri, C. (2009) Who's buying organic vegetables? Demographic characteristics of US consumers. Journal of Food Products Marketing, 16(1), 79-91.

Erfanifar, S. and Bakhshoodeh, M. (2018). Consumers’ willingness to pay for health-oriented chicken meat in Shiraz. Agricultural Economics, 12(1): 59-78. (In Farsi)

Gil, J., Gracia, A., and Sanchez, M. (2000). Market segmentation and willingness to pay for organic products in Spain. International Food and Agribusiness Management Review, 3: 207-226.

Goldberg, I. and Roosen, J. (2005); Measuring consumer willingness to pay for a health risk reduction of salmonellosis and campvolbacterosis. In 11th Congress of the European Association of Agricultural Economist, Copenhagen, Denmark.

Govindasamy, R. and Italia, J. (1999) Predicting willingness-to-pay a premium for organically grown fresh produce. Journal of Food Distribution Research, 30: 44-53.

Hjelmar, U., 2011. Consumers’ purchase of organic food products: a matter of convenience and reflexive practices. Appetite, 56 (2): 336-344.

Hu, W., Woods, T., Bastin, S., Cox, L., and You, W. (2011) Assessing consumer willingness to pay for value-added blueberry products using a payment card survey. Journal of Agricultural and Applied Economics, 43(2), 243-258.

Jafari, A., Mahlooji, M., Solhi, M., and Davazdahemami, S. (2007). Foundation, principle and challenges of organic farming. Sustainable Agriculture Quarterly, 4(3), 13-19.

Kavoosi Kalashami, M., Heydari Shalmani, M and Nazari, M. R. (2015).Estimating willingness to pay for organic rice in urban households of Guilan province. Environmental Sciences, 13(1): 113-124. (In Farsi)

Krystallis, A., Vassallo, M., and Chryssohoidis, G. (2008). Societal and individualistic drivers as predictors of organic purchasing revealed through value questionnaire (PVQ) based inventory. Journal of Consumer Behaviour, 7(2): 164-187.

Liaghati, H., Naeemifar, A.,and Mobarghei Dinan, N. (2014). Estimation on recreational value of Tuchal mountainous region using Hickman two stages econometric model. Journal of Environmental Studies, 39(4), 17-28. (In Farsi)

Magnusson, M. K., Arvola, A. Hursti, U. K., Aberg, L., and Sjoden, P. (2001). Attitudes towards organic foods among Swedish consumers. British Food Journal, 103(3): 209-226.

McFadden, J. R., and Huffman, W. E. (2017). Willingness-to-pay for natural, organic, and conventional foods: The effects of information and meaningful labels. Food Policy, 68, 214-232.

Naeini, A., Azali, P. R., and Tamaddoni, K. S. (2015). Impact of brand equity on purchase intention and development, brand preference and customer willingness to pay higher prices. Management and Administrative Sciences Review, 4(3), 616-626.

Nasr Isfahani, A. and Mirfendereski, S. (2005). Organic Agriculture Status Survey in World and Iran, ministry of Agriculture, Department of Planning and Economics, Planning and Agricultural Economics Research Institute. (In Farsi)

Nielsen, J. S. (2011). Use of the internet for willingness to pay surveys: A comparison of face to face and web based interviews. Resource and Energy Economics, 33(1): 119-129.

Pourmozafar, H., leyane, G., shahabe, S., and rafiee, H. (2015).Estimating the consumers' willingness to pay for organic products: Application of Heckman two stage method (Case of organic cucumbers). Environmental Researches, 5 (10), 97-108. (In Farsi)

Raheli, H., and  Sandoghi, A. (2018). The effect of consumer’s quality of life on the intention to purchase organic cucumber in Tabriz city. Iranian Journal of Agricultural Economics and Development Research,49(2), 279-291. (In Farsi)

Romano, K. R., Finco, F. D. B. A., Rosenthal, A., Finco, M. V. A. and Deliza, R. (2016). Willingness to pay more for value-added pomegranate juice (Punica granatum L.): An open-ended contingent valuation. Food Research International, 89: 359-364.

Shi, L., Gao, Z., and Chen, X. (2014). The cross-price effect on willingness-to-pay estimates in open-ended contingent valuation. Food Policy, 46: 13-21.

Shokat fadaei, M., Khaledi, M. and Sadeghi, E. (2015). The factors affecting the willingness to produce organic products: (Case study: Tomato producer in Alborz Province). Iranian Journal of Agricultural Economics and Development Research, 45(3): 521-528. (In Farsi)

Tobin, J. (1958) Estimation of relationships for limited dependent variables. Econometrica, 26: 24-36.

Underhill, S. and Figueroa, E. (1996). Consumer preferences for non-conventionally grown produce. Journal of Food Distribution Research, 27: 56-66.

Urena, F., Bernabeu, R. and Olmeda, M. (2008) Women, men and organic food: differences in their attitudes and willingness to pay. A Spanish case study. International Journal of Consumer Studies, 32(1): 18-26.

Wang, Q. and Sun, J. (2003) Consumer preference and demand for organic food: Evidence from a Vermont survey. In American agricultural economics association annual meeting, Montreal, Canada.

Willer, H., & Lernoud, J. (2019).The world of organic agriculture statistics and emerging trends. Retrieved from: https://www.organic-world.net/yearbook/yearbook-2019/pdf.html

Wooldridge, J. M. (2015) Introductory econometrics: A modern approach. 2th Edition, Nelson Education.

Zaikin, A. A., and McCluskey, J. J. (2013) Consumer preferences for new technology: apples enriched with antioxidant coatings in Uzbekistan. Agricultural Economics, 44(5): 513-521.