ارزیابی اثربخشی سیاست خرید تضمینی در پایدارسازی تولید گندم در ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته دکتری اقتصاد کشاورزی / دانشگاه تربیت مدرس

2 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس

3 دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی / دانشگاه تربیت مدرس

4 عضو هیأت علمى دانشگاه تربیت مدرس

10.22034/iaes.2019.112344.1715

چکیده

محصول گندم به عنوان غذای اصلی مردم ایران نقش ویژه و اساسی در تأمین امنیت غذایی کشور ایفا می‌کند. لذا، با توجه به اهمیت مصرف گندم در ایران، تاکنون سیاست‌های حمایتی چندی به منظور ارتقای میزان خوداتکایی در تولید این محصول در کشور اجرا شده است. با این وجود، بررسی آمارهای رسمی نشان می‌دهد که به‌رغم تلاش‌های انجام گرفته، دستیابی به تولید پایدار گندم در کشور همچنان دور از اطمینان کافی قرار دارد و در بسیاری از سال‌ها بخش قابل توجهی از نیاز کشور توسط واردات تأمین می‌شود. از این‌رو، در این بررسی به ارزیابی اثربخشی سیاست خرید تضمینی به عنوان یک سیاست راهبردی در زمینه پایدارسازی تولید گندم در ایران پرداخته شد. به این منظور، در این پژوهش با طراحی یک مدل تعادل جزئی پویا فرایندهای موجود در چرخه تولید و تأمین گندم در ایران از آغاز تقاضای عامل‌های تولید تا پایان موجودی انبار و ذخیره‌سازی این محصول برای افق زمانی 1404 مورد شبیه‌سازی قرار گرفت. نتایج نشان داد که در صورت اجرای مطلوب و مناسب سیاست خرید تضمینی، نوسان‌های‌ اجزای تولید گندم در کشور به کمترین میزان خواهد رسید. افزون‌براین، در این شرایط به طور میانگین در هر سال در حدود 84 درصد از نیاز مصرفی گندم در کشور از محل تولید داخل تأمین خواهد شد. در پایان، پیشنهاد شد که به منظور پایدارسازی تولید گندم در کشور اجرای سیاست خرید تضمینی با ظرفیت کامل در کنار سیاست‌های افزایش عملکرد در دستور کار قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


Alipour, A. Mosavi, S. Khalilian, S. Mortazavi, S. (2019). Decreasing water resources, increasing government spending and currency fluctuations, main challenges of supplying wheat in Iran; what should be done? Agricultural Economics. 12 (4): 99-126. (In Persian)

Carriquiry, M. Elobeid, A. (2016). Analyzing the impact of chinese wheat support policies on U.S. and global wheat production, trade and prices. a study prepared for the U.S. Wheat Associates. Global Agricultural Market and Policy Research Services. 

Chandio, A. A. Jiang, Y. (2019). Using the ARDL-ECM approach to investigate the nexus between support price and wheat production. Journal of Asian Business and Economic Studies. 26(1): 139-152.

Clafferty, B. (2000). Ensuring food security in Egypt: food subsidy, income generation and market reform. Food Policy, 25:219–224.

Elsheikh, O. Elbushra, A. Salih, A. 2015. Economic impacts of changes in wheat’s import tariff on the Sudanese economy. Journal of the Saudi Society of Agricultural Sciences. 14: 68-75.

Fabiosa, J. Jensen, H. Yan, D. (2004). Output supply and input demand system of commercial and backyard poultry producers in Indonesia. CARD Working Paper. 406. Iowa State University.

Harker, P. T. (1986). Alternative models of spatial competition. Operations Research. 34:410-425.

Hesari Sharme, N. Molaee, M. (2015). The impact of government support policies on wheat production. International conference on agriculture, environment and tourism. Tabriz, Iran. (In Persian)

Hosseini, S. Dourandish, A. Salami, H. (2009). Evaluation of Iranian government protection policy in wheat market. Agricultural Economics. 3(4): 95-120. (In Persian)

Kozicka, M. Kalkuhl, M. Brockhaus, J. (2017). Food grain policies in India and their implications for stocks and fiscal costs: a dynamic partial equilibrium analysis. Journal of Agricultural Economics. 68(1): 98–122.

Ministry of Agriculture. (2016). Agricultural statistics volume one: crops. planning and economic deputy. (In Persian)

Mosavi, S. H. Bagheri, M. (2016). Welfare impacts of the subsidy reform policy on wheat, flour and bread market in Iran. Agricultural Economics and Development. 24(94): 245-271. (In Persian)

Mousavi, S. N. Sadrolashrafi, S. M. (2007). The effects of globalization on supply, demand and import of wheat in Iran. Agricultural Economics. 1(1): 101-114. (In Persian)

Najafi Alamdarlo, H. Riyahi, F. Vakilpour, M. (2016). Wheat self-sufficiency effects on the flow of virtual water trade in Iran. Applied Economics Studies. 5(20): 63-79. (In Persian)

Nouri, K. (2003). The effectiveness of rice pricing policy in Iran. Research And Construction in Agriculture And Gardening. 61: 81-74. (In Persian)

Samuelson, P.A. (1952). Spatial price equilibrium and linear programming. American Economic Review. 3:283-303.

Shemshadi, K. Khalilian, S. (2010). The impact of government's subsidiary policy on the production of irrigated wheat. Agricultural Economics and Development. 70: 103-125. (In Persian)

Shooshtarian, A. Bakhshoodeh, M. (2007). Investigating the effect of Iran's wheat market liberalization on social welfare. Agricultural Scientific Journal. 30 (1): 13-1. (In Persian)

Siad, S., Gioia, A., Hoogenboom, G., Iacobellis, V., Novelli, A., Tarantino, E. and Zdruli, P, 2017. Durum wheat cover analysis in the scope of policy and market price changes: a case study in southern Italy. MDPI. Agriculture. 7(2): 1-20.

Ta'ali Moghaddam A, Shahnoushi Froshani N, Mosavi S, Dourandish A. (2015). The impacts of wheat's guaranteed price on its production in Iran. Agricultural Economics and Development. 23(90):113-142. (In Persian)

Takayama, T. and Judge, G.G. (1971). Spatial and temporal price and allocation models. Amsterdam: North-Holland.