خشکسالی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین چالش‌های بخش کشاورزی، تأثیرات منفی قابل‌توجهی بر عملکرد محصولات زراعی و باغی دارد. سماق به عنوان یک گونه گیاهی دارویی و صنعتی، مقاومت بالایی در برابر خشکسالی از خود نشان می‌دهد. این مطالعه با هدف بررسی سازگاری‌های فیزیولوژیکی و مولکولی سماق در شرایط تنش آبی و ارزیابی پتانسیل آن به عنوان یک گیاه مقاوم به خشکسالی در کشاورزی پایدار انجام شده است. در این پژوهش، ابتدا به پیش‌نگری اقلیم در دورۀ آتی 2026-2050 در دشت همدان-بهار انجام گردید. سپس، شدت و فراوانی خشکسالی با استفاده از شاخص‌های خشکسالی در سه بازه زمانی 3، 6 و 12 ماهه ارزیابی شد. در ادامه، با توسعه یک مدل اقتصادی برای دشت مذکور، اثرات تغییرات اقلیمی و خشکسالی بر سود خالص کشاورزان شبیه‌سازی و الگوهای کشت بهینه تحت سناریوهای مختلف اقلیمی تعیین گردید. نتایج نشان می‌دهند که باتوجه‌به روند روبه‌افزایش خشکسالی در دشت مذکور، منابع آب زیرزمینی به‌شدت تحت‌فشار قرار گرفته است. با شبیه‌سازی دقیق سناریوهای خشکسالی آتی و اعمال مدیریت‌های آبیاری متنوع در مدل شبیه‌سازی شده دشت مورد مطالعه، افزایش قابل توجهی در سطح زیر کشت محصول سماق به میزان 91 هکتار مشاهده و همچنین این گسترش سطح زیر کشت، به طور مستقیم منجر به ارتقای 38/14 میلیارد تومانی سود خالص بخش کشاورزی در منطقه خواهد شد. بااین‌حال، کشت سماق به‌عنوان گیاهی مقاوم به خشکی، می‌تواند به‌عنوان یک راهکار سازگار با شرایط اقلیمی جدید، موجب افزایش سود خالص کشاورزان و پایداری تولید در منطقه شود. همچنین این مقاله میتواند برای سیاست گذاران و کشاورزان منطقه موثر واقع شود.