مدلسازی ترجیحات ساکنین حوضه دریاچه ارومیه در رابطه با احیای آن: کاربرد روش رتبه‌بندی مشروط

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه تبریز

2 استاد گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه تبریز

3 گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه ارومیه

10.22034/iaes.2019.66462.1471

چکیده

روند نزولی وضعیت زیست محیطی دریاچه ارومیه، منجر به شکل‌گیری تشکل‌ها و کارگروه‌های متعدد با هدف احیای دریاچه گردیده است. موفقیت راهکارهای احیا نیز تا حد زیادی وابسته به میزان پذیرش آن راهکار از سوی ذینفعان و سطح مشارکت آنان خواهد بود. از این رو در مقاله حاضر به مطالعه ترجیحات ساکنین حوضه و بروز ناهمگنی در آن با استفاده از روش رتبه‌بندی مشروط اقدام شده است. داده‌ها و اطلاعات مورد نیاز با تکمیل 382 پرسشنامه از شهروندان 13 شهر در سال 1394 به دست آمد و مدل کلاس پنهان چند سطحی تعدیل شده با مقیاس، برای تحلیل داده‌های رتبه‌بندی کامل به کار رفت. نتایج مدل به تشخیص چهار کلاس در سطح فردی، دو کلاس در سطح گروهی و دو کلاس مقیاس انجامید که مؤید این مطلب است که خصوصیات اقتصادی ـ اجتماعی افراد، خصوصیات ژئوفیزیکی محیط پیرامونشان و همچنین وجود عدم قطعیت در پاسخ‌های آنها، سه عامل تأثیرگذار در مدلسازی ترجیحات می‌باشند. تمایل به پرداخت‌های نهایی به دست آمده این مسئله را آشکار می‌کنند که تعدیل آب و هوا و جلوگیری از وزش بادهای نمکی، مهم‌ترین ویژگی از نظر ساکنین حوضه تشخیص داده شده است. محاسبه تغییر جبرانی حاصل از سناریوهای مدیریتی دریاچه نیز نشان داد در صورت احیای کامل دریاچه ارومیه، سالانه حدود 222 میلیون ریال تا 5 میلیارد ریال اضافه رفاه، نصیب خانوارهای ساکن حوضه خواهد شد. تثبیت ریزگردها و شن‌های روان و کاشت گیاهان متناسب با شرایط منطقه از پیشنهادات مطالعه حاضر است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


Allison, K. R., Adlaf, E. M., Irving, H. M., Schoueri-Mychasiw, N. and Rehm, J. (2016) The search for healthy schools: A multilevel latent class analysis of schools and their students. Preventive Medicine Reports, 4: 331-337.

Arbab, H. R. (1387) Natural Resources and Environmental Economic. Translated. Ney Publication, Second Publication, Tehran.

Asparouhov, T. and Muthen, B.O. (2008) Multilevel Mixture Models, in Hancock G.R. and Samuelsen K.M. (eds). Advances in latent variable mixture models, IAP.

Austin, J., Anderson, S., Courant, P. and Litan, R. (2007) America’s North Coast: A Benefit-Cost Analysis of a Program to Protect and Restore the Great Lakes.

Bartholomew, D.J. and Knott, M. (1999) Latent Variable Models and Factor Analysis, London: Arnold.

Borghi, C. (2009) Discrete Choice Models for Marketing, New Methodologies for Optional Features and Bundles. Ms.c thesis. Mathematisch Instituut, Universiteit Leiden.

Brereton, F., Clinch, J. P. and Ferreira, S. (2007) Happiness, geography and the environment. Ecological Economics, 65: 386–396.

Department of Environment of West Azerbaijan. (1389) Integrated Management Plan of Lake Urmia.

Eimanifar, A. and Mohebbi, F. (2007) Urmia Lake (Northwest Iran): a brief review. Saline Systems, 3, 5.

Farizo, A.B., Gil, J. M. and Howard, B. J. (2009) Impacts from restoration strategies: Assessment through valuation workshops. Ecological Economics, 68: 787-797.

Farizo, B. A., Joyce, J. and Solino, M. (2014a) Dealing with heterogeneous preferences using multilevel mixed models. Land Economics, 90: 181-198.

Farizo, B. A., Louviere, J. J. and Solino, M. (2014b) Mixed integration of individual background, attitudes and tastes for landscape management. Land Use Policy, 38: 477-486.

Fishbein, M. and Ajzen, I. )1975( Belief, Attitude, Intention, and Behavior: An Introductionto Theory and Research. Addison-Wesley Publishing, Reading, MA.

Haghjou, M., Hayati, B., Pishbahar, E. and Molaei, M. (2016) Using the contingent ranking approach to assess the total economic valuation the of arasbaran forests in iran. Taiwan Journal of Forest Science, 31(2):87-102.

Hassanzadeh, E., Zarghami, M. and Hassanzadeh, Y. (2011) Determining the main factors in declining the Urmia Lake level by using system dynamics modeling. Water Resources Management, 26(1): 129-145.

Izadimehr, N. (1393) Estimating the Value of Nonmarket Functions of Lake Urmia: Choice Experiment Approach. M. Sc. Thesis, Agriculture Faculty, Urmia University.

Justes, A., Barberan, R. and Farizo, B. A. (2014) Economic valuation of domestic water uses. Science of the Total Environment, 472: 712-718.

Kuhfeld W. F. (2010) Marketing research methods in SAS. SAS institute Inc. Cary, NC, USA.

Lake Urmia Restoration Headquarters. (1394) Lake Urmia, Causes of Drought and Possible threats. .

Magidson, J., and Vermunt, J. K. (2004) Latent class models, in Kaplan D. (ed.). The Sage Handbook of Quantitative Methodology for the Social Sciences, 175-198. Thousand Oakes: Sage Publications.

Maliki Esfanjani, M. (1390) Estimating the Value of Conservation of Lake Urmia from the Viewpoint of Urmia and Tabriz Citizens. M. Sc. Thesis, Agriculture Faculty, Tabriz University.

Marbek, Informetrica, Renzetti, S., Dupont, D. and Bruce, J. (2010) Economic value of protecting the great lakes, Literature Review Report. Ontario ministry of the environment.

Mburu, J. (2006) Economic valuation and environmental assessment. Training manual.

Merino-Castèllo, A. (2003) Eliciting consumers preferences using stated preference discrete choice models: contingent rank versus choice experiment. PhD thesis, Departament d'Economia Empresa, Universitat Pompeu Fabra.

Perman R., Ma Y. and McGilvray J. )1996( Natural Resources and Environmental Economics. Translated by Arbab H.R. longman.

Pirani, E. (2011) A multilevel approach to LC models: analysis of social exclusion among european regions. Ph.D thesis.  Department of Statistics “G. Parenti”, University of Florence, Italy.

Rajabi Hashjin, M. Saravani, S. Nourbakhsh, A and Tajrishi, M. (1394) Nessessity of Lake Urmia Restoration, Causes of Drought and threats. Lake Urmia Restoration Headquarters.

Romano, D., de Groot, D., Grafakas, S., Hein, L., Nocella, G. and Tassone, V. (2008) Internet-based valuation and group valuation methodologies. SENSOR Report Series. Available on: www.sensor-ip.eu, ZALF, Germany.

Rose, J. M. and Bliemer, M. C. J. (2013) Sample size requirements for stated choice experiments. Transportation, 40: 1021-1041.

Rossi, P. E., Allenby, G. M. and McCulloch, R. E. (2005) Bayesian Statistics and Marketing. New York, Wiley.

Ruokamo, E. (2016) Household preferences of hybrid home heating systems-A choice experiment application. Energy Policy, 95: 224-237.

Salehnia, M. Hayati, B. Ghahremanzadeh, M. and Molaei, M. (1392). Estimating the value of improvement in environmental situation of lake Urmia: application of choice experiment. journal of Economic and Rural Development. 27, (4): 267-276.

Salehnia, M., Hayati, B. and Molaei, M. (2018) Modeling heterogeneous preferences of Lake Urmia basin residents concerned with its restoration: An application of scale-adjusted multilevel latent class model. International Journal of Conservation Science, 9,3: 501-512.

SEDAC. (2010) Gridded population of the world: future estimates. Socioeconomic Data and Applications Center (SEDAC); collaboration with CIESIN, UN-FAO, CIAT. Accessed December 14, 2011 at: <sedac.ciesin.columbia.edu/gpw>.

Seong-Hoon, C., Poudyal, N. C. and Roberts, R. K. (2007) Spatial analysis of the amenity value of green open space? Ecological Economics, 66: 403–416.

Soliño, M., Farizo, B. A. Campos, P. (2009) The influence of home-site factors on residents’ willingness to pay: an application for power generation from scrubland in Galicia, Spain. Energy Policy, 37: 4055-4065.

Soliño, M., Joyce, J. and Farizo, B. A. (2013) Improving water quality in England and Wales: local endowments and willingness to pay. International Journal of Environmental Research, 7 (3): 623-632.

Vermunt, J. K. (2003) Multilevel latent class models. Sociological Methodology, 33: 213-239.

Vermunt, J. K. (2008) Latent class and finite mixture models for multilevel data sets. Statistical Methods in Medical Research, 17: 33-51.

Vermunt, J. K. and Magidson, J. (2005) Technical guide for Latent GOLD 4.0: basic and advanced. Statistical Innovations Inc.

Vermunt, J. K. and Magidson, J. (2014) Upgrade Manual for Latent GOLD Choice 5.0: Basic, Advanced, and Syntax. Belmont Massachusetts: Statistical Innovations Inc.

Wallmo, K. and Lew, D.K. (2011) Valuing improvements to threatened and endangered marine species: An application of stated preference choice experiments. Journal of Environmental Management, 92: 1793-1801.

Westerberg, V. H., Lifran, R. and Olsen, S. (2010) To restore or not? A valuation of social and ecological functions of the Marais des Baux wetland in Southern France. Ecological economics, 69: 2383-2393.